Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile gerçekleştirdiği görüşmede, Hürmüz Boğazı’ndaki geçişlerin güvenli ve düzenli bir şekilde sağlanması gerektiğini vurguladı. Vang, bu durumun sadece iki ülkenin değil, uluslararası toplumun ortak bir kaygısı olduğunu belirterek, “Çin, ilgili tüm tarafların bu çağrıya acilen yanıt vermesini beklemektedir.” dedi.
Bölgedeki gerilimlerin savaş ve barış arasında kritik bir aşamada olduğunu ifade eden Vang, çatışmaların sona erdirilmesi ve savaşın başlamasının kabul edilemez olduğunu dile getirdi. Nükleer konulara da değinen Bakan, İran’ın nükleer silah geliştirmeme taahhüdünü önemsediğini ve barışçıl nükleer enerji kullanım haklarını tanıdığını söyledi. Vang, Orta Doğu ve Körfez ülkelerinin kendi kaderlerine sahip çıkmaları, İran ile Körfez ülkeleri arasında dostluk ilişkilerinin geliştirilmesi ile bölgedeki barış ve güvenlik mimarisinin oluşturulmasının önemine işaret etti.
Erakçi’nin bu ziyareti, savaşın patlak vermesinden bu yana Çin’e ilk defa yaptığı resmi bir ziyaret olma özelliği taşıyor. İran Dışişleri Bakanı, mart ayında Vang ile iki kez telefon görüşmesi gerçekleştirmişti. Çin’in, ABD ile İran arasındaki ateşkes görüşmelerinde İranlı yetkilileri cesaretlendirdiği ve Pakistan, Türkiye ile Mısır aracılığıyla önemli mesajlar ilettiği iddia edilse de Pekin bu durumu doğrulamaktan kaçındı.
Erakçi’nin ziyareti, ABD Başkanı Donald Trump’ın önümüzdeki hafta Çin’e yapacağı beklenen ziyaret öncesine denk gelmesi açısından dikkat çekiyor. Trump’ın ziyareti sırasında Orta Doğu’daki savaş durumu ve Hürmüz Boğazı’nın durumu masaya yatırılacak.
Hürmüz Boğazı, Orta Doğu’daki savaş nedeniyle gemi trafiğinde önemli aksamalar yaşanmasına neden oldu. Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Katar, Irak ve İran’ın hidrokarbon kaynaklarını dünya pazarlarına ulaştıran bu stratejik geçit, dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 25’ini, sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin ise yüzde 20’sini taşımaktadır. Çin’in ithal ettiği petrolün yaklaşık yüzde 45’i ve sıvılaştırılmış doğal gazın yüzde 30’u bu boğazdan geçmektedir.
Tanker trafiğindeki kesintiler, küresel petrol tedarikinde aksamalara ve fiyat artışlarına yol açtı. ABD Donanması, İran ile Pakistan’da düzenlenen müzakerelerin başarısız olmasının ardından Hürmüz Boğazı’nı abluka altına aldı.
